„Ef
ég skyldi einhverntíma komast í vandræði
þá vildi ég vera meðal ítala.“
- Halldór Laxness.
Lestu meira um hvernig íslensk skáld hafa
ort og skrifað
um Ítali og Ítalíu.
UMSAGNIR
„Við
erum búin að vísa mörgum í
hús til ykkar því af þeim vefjum
ítölskum sem við skoðum þá
held ég að ykkar geri betur en flestir að
vísa til vegar á Ítalíu og
ekki síst í Róm.“
„...hagnýtur
og
hentugur vefur sem fær nánast fullt hús
stiga út á upplýsingagildið
og skemmtilegheitin ...“
„Við prentuðum
út margar síður af þessum snilldarvef
og notuðum sem biblíu á 10 daga ferðalagi
okkar um Róm.“
Kólosseum í Róm er eitt þekktasta mannvirki heims og tákn borgarinnar - borgar sem þó skartar mörgum helstu byggingarlistaverkum sögunnar.
EINS OG LAUKUR Úr lofti er Kólosseum að sjá eins og hálfflysjaður laukur. Þrír bogabyggðir veggir umlykja innsta kjarnann sem er sviðið sjálft, arenan. Hæðirnar eru svo líka þrjár, hver með sína súlugerð.
Kólosseum í Róm er eitt þekktasta mannvirki heims og tákn borgarinnar, borgar sem þó skartar mörgum helstu byggingarlistaverkum sögunnar. Þetta forna hringleikhús er hvort tveggja í senn mikilfenglegt og hrikalegt í ljósi sögu sinnar sem eitt helsta sláturhús óvina rómverska ríkisins. Þeir óvinir voru oftar en ekki kristnir menn og því hefur kaþólska kirkjan vígt rústir leikhússins sem helgan stað píslarvotta kirkjunnar.
Í Kólosseum kristallast verkfræðileg snilli og listfengi Rómverja, sem og harðstjórn keisaranna og grimmd aðalsmanna og alþýðu sem fjölmennti á áhorfendapalla þess til að fylgjast með einvígum þræla eða óargadýrum rífa í sig píslarvotta. Kólosseum var í senn leikhús og aftökustaður, byggt fyrir gullið sem Rómverjar höfðu með sér úr Jerúsalem árið 70.
ENGIN SMÁBYGGING Ef rýnt er myndina sjást mannverur standa í miðboganum og má hafa til marks um stærð byggingarinnar.
Kólosseum létu Flavínar byggja, feðgarnir þrír sem ríktu í Róm á árunum 69 - 96 e.Kr. og tóku við af ættmennum Ágústusar, hins fyrsta keisara Rómar. Það var faðirinn, Vespasíanus, sem fól færustu byggingameisturum ríkisins það verkefni að reisa lýðnum hringleikhús á landi því sem Neró hafði látið byggja sína alræmdu gullhöll í mýrinni vestan við Rómartorgið forna, Forum Romanum. Það hús þótti mikið bruðl og lét Vespasíanus rífa mestan hluta þess til að koma fyrir hringleikhúsinu nýja. Þarna stóð líka risalíkneskja hins fallna keisara Nerós. En þótt leikhúsið sem þarna reis upp úr þurrkaðri mýrinni hafi sannarlega verið stórt og mikilfenglegt kom nafn þess, Kólosseum, sem þýðir eitthvað risastórt, ekki af því, heldur risastyttunni gylltu.
Kólosseum er ekki hringlaga, heldur nánast egglaga, óvalt (lat. ovum), lengst 189 m (austur - vestur). Þrefalldur veggur umlykur sviðið, arenuna, sem var það stærsta sem um getur í rómverskum útileikhúsum. Ysti veggurinn var fjórar hæðir alls, 48 m á hæð.
KÓLOSSEUM Í TÖLUM
BYGGING HAFIN 70 e.Kr. (Vespasíanus)
LENGD 189 m
VÍGSLA 80 (Títus)
BREIDD 156 m
ENDURBYGGINGAR 240, 250-2, 320, 443, 484, 508
HÆÐ 48 m
UMMÁL 545 m
Til marks um hæð byggingarinnar má nefna að hinn hálfíslenski fífldirfungur Arne stökk fram af austurhlið hennar og sveif niður á götuna þar fyrir neðan með hjálp fallhlífar sinnar og án þess að bæjarbúar kipptu sér eitthvað sérstaklega upp við þessa íslensku himnasendingu.
Þrátt fyrir hina íslensku nafgift „hringleikhús“ eða „hringleikahús“, hringlaga leikhús, átti starfsemi Kólosseum ekkert skylt við leiklist eða íþróttaleiki. Rómverjar voru lítt gefnir fyrir þá grísku menningu að efna til kappleikja án þess að nokkru blóði væri úthelt, án þess að nokkur hefði þar bana af, dýr eða menn.
PÍSLARGANGA Á föstudaginn langa leiðir páfi göngu sem hefst innan í Kólosseum og er til minningar um píslargöngu Krists.
Helgur staður Eftir að vígaferli og aftökur lögðust smám saman af í Kólosseum með breyttu gildismati kristinna keisara fengu kaldir og blóðugir steinar þess aðra merkingu í hugum borgarbúa og svo kirjunnar sem helgur reitur píslarvotta trúarinnar. Á 6. öld var byggð kirkja inn í áhorfendapallana og sviðið notað til jarðsetninga. Föstudaginn langa leiðir páfi táknræna passíugöngu sem hefst innan í Kólosseum og endar uppi við kór Venusarhofsins þar fyrir ofan; byrjar í fornu sláturhúsi kristinna manna sem nú hefur stöðu helgrar kirkju og endar í heiðnu hofi. Þetta er afar hátíðleg athöfn tóna og texta í ljóma kyndla jafnt sem rafljósa, en það sem er þó áhrifaríkast er hægur gangur páfa og þögnin sem ríkir meðal mannfjöldans sem tekur þátt í athöfninni í þessu magnaða umhverfi.
Mbl.is 16.6.2001 Kólosseum reist fyrir ránsfeng? Fornleifafræðingar hafa nú fundið vísbendingar um að Kólosseum, hringleikahúsið í Róm sem notað var til dýrasýninga og bardaga skylmingaþræla, hafi verið byggt fyrir ránsfeng úr musteri Gyðinga í Jerúsalem. Áletrun á minnisvarða sem nýlega var ráðið fram úr þykir benda til þessa.
Á minnisvarðann, sem sýndur var opinberlega sl. fimmtudag, er ritað að árið 443 e. Kr. hafi öldungadeildarþingmaður að nafni Lampaudius látið endurgera hringleikahúsið. Fornleifafræðingar ráku hins vegar augun í aðra áletrun úr bronsi undir þeirri fyrrnefndu sem hafði áður verið grafin í steininn. Sú áletrun hefur verið þýdd: „Sesar Vespasíanus Ágústus keisari lét reisa þetta nýja hringleikahús fyrir herfang úr stríðinu."
Hernám Jerúsalemborgar árið 70 Haft er eftir Cinzia Conti, stjórnanda viðgerða á Kólosseum sem nú standa yfir, að enginn vafi sé á því að hér sé átt við ránsfeng frá Jerúsalem. Ránið á musterinu í Jerúsalem átti sér stað þegar Títus, þáverandi keisari Rómaveldis, hernam Jerúsalem og lagði í rúst árið 70 e.Kr..
DAGSKRÁIN Í HRINGLEIKHÚSI FLAVÍNA
MORGUNN VEIÐAR VILTRA DÝRA
HÁDEGI AFTÖKUR
SÍÐDEGI EINVÍGI SKYLMINGAÞRÆLA
Lestu um þá Flavíusfeðga sem létu reisa Kólosseum.
Eldaðu
ítalskt !!!
Oft er það einfaldleikinn sem blívur
best og segja má að eitt af því
sem einkennir ítalska matargerð sé sparleg
notkun hráefnis og krydda.
Söguás:
1929
Mússolíní og Píus páfi
XI. semja um réttarstöðu Páfagarðs
sem sjálfstætt ríki innan ítalska
ríkisins með samningi sem kenndur er við
Lateran.
Hátíðir
Kjötkveðju-
hátíð er haldin í Róm
svo til allan febrúarmánuð og nær
hámarki á Martedí Grasso,
sprengidag þeirra Ítala. Karnivalið virðist
aðallega vera hátíð smáfólksins;
telpurnar klæða sig upp í prinsessukjóla
og strákarnir í ofurhetjubúninga.
Hver
er maðurinn?
Silvio Berlusconi fv. forsætis-
ráðherra Ítalíu hóf ferilinn
sem dægurlaga-söngvari á ferjum, en
tók síðan að stunda viðskipti
og sá sér þá hag í að
stofna til vinfengis við stjórnmálamenn.
Feneyjar
Feneyjar eru reistar á mörgum hólmum
og helsti ferðamáti íbúa innan
borgarinnar hefur frá upphafi verið siglingar.
Upphaf
klaustur-
lífs
Það féll í hlut Benedikts frá
Núrsíu að stofna fyrstu munka-
regluna og ber hún nafn hans. Benedikt kom klaustri
á laggirnar á Monte Cassino á Suður-Ítalíu.
Kaþólsk
trú og lútersk
Ef kaþólskur maður bergir brauðið
við altarisgöngu verður brauðið að
holdi Krists í munni honum vegna þess að
presturinn framkvæmir athöfnina fyrir hönd
kirkjunnar.
Leonardo
Leonardo da Vinci er talinn einn mesti listamaður
sögunnar. Hann fæddist í smábænum
Vinci á Ítalíu um miðja 15. öldina
og hefur æ síðan verið við þann
bæ kenndur.
ÁBÓTINN
SAGÐI ...
„Rómaborg er
yfir öllum borgum, og hjá henni eru allar borgir
að virða sem þorp, því að jörð
og steinar og stræti öll eru roðin
í blóði heilagra manna“.
MMIX Tenglar
/ Um vefinn
/ Efnisyfirlit
/ Hafa samband